Weg!の Oct/Nov 2025 の目次

Jare gelede, in ’n vorige loopbaan en ’n ander lewe, het ek en my gesin vir drie jaar in Washington DC, Amerika, gewoon. Daar het ons gereeld by Costco (soos ons Makro, maar op die sterkste opkikkers denkbaar) gaan inkopies doen. Jy kon, ongeag die seisoen, enige vrug of groente koop wat van reg oor die wêreld ingevoer is. Enorme piesangs, vlekkelose, ferm perskes, bloedrooi tamaties... Alles het pragtig gelyk, maar soos meel en wind geproe: Dit was gekweek en behandel om weke lank in skeepshouers “vars” te bly. In ’n verbruikerswêreld waar alles altyd beskikbaar moet wees, het produkte hulle smaak verloor. As jy bereid is om ’n tikkie gerief in te boet en toelaat dat die seisoene jou lei, is daar wel deksels baie lewenslekker te proe. En…

The Oom – The Biography of John Whitmore Deur Miles Masterson, self uitgegee R495 by surf-winkels en 🖰 johnwhitmorebook.com As jy al ooit aan die Suid-Afrikaanse kus branderplank of lyfplank gery het, in die see gevryduik of op ’n Hobie-katamaran gevaar het, moet jy vir John “The Oom”Whitmore dankie sê. Hierdie boek – uiters goed nagevors en geskryf – is nie net ’n biografie van ’n interessante sportman en entrepreneur nie; dit teken ook die geskiedenis van strandkultuur in Suid-Afrika op. Whitmore was nie die eerste Suid-Afrikaner wat op ’n branderplank gery het nie (hoewel hy eerste by gewilde surf-kolle soos Elandsbaai, Llandudno en Outer Kom in die water was – sonder ’n duikpak, nogal), maar danksy ’n kombinasie van toeval en volharding het hy ’n groot impak op dié…

DIETER WELPNikon Z6 IIINikon Z 400 mm-lens DIETER SKRYF: Ek het ’n ruk gelede die Bahamas besoek, spesifiek die Berry-eilandgroep. Een oggend het ek in ’n deel van die baai gekyk hoe seevoëls vir vis duik. Ek het die meeue begin afneem, maar dit was moeilik om hulle in fokus te hou. Ek het op een meeu gefokus en hom heeltyd gevolg. Hy het afgeduik en weer uit die water opgevlieg. Vir ’n sekonde of wat het hy op een plek in die lug gehang en gelyk asof hy die water van sy vlerke af wou skud. Dís toe ek hierdie foto geneem het. TOAST SÊ: Hierdie foto ontplof omtrent van energie! Die voël (wat vir my meer na ’n sterretjie as ’n meeu lyk) is omtrent soos ’n koeksuster…

Een van die groot redes waarom ons van Gauteng af Weskus toe gesemigreer het, is om vir ons kinders meer vryheid te verseker. Jy ’t seker al gehoor hoe mense oor hulle lappie aarde spog: “Hier kan die kinders nog in die strate ry met hulle fietse.” Ja-nee. Elke middag na skool krioel die estate in Langebaan waar ons woon van kinders wat op hulle fietse rondrits. Maar na ’n ruk raak hulle honger, en die son raak warm. Dan vaar hulle die naaste huis in. Toevallig is die mees direkte roete van die straat tot die TV deur my kantoor. Heeldag hoor ek dus “Hallo, Oom” soos outjies verby my rekenaar stap. Maar daar is een laaitie wat homself ’n bietjie te tuis maak. “Wat doen Oom? Kan Oom…

Is jy ’n argeologieliefhebber? Ek het op George grootgeword en die museum was my gunsteling-plek op die dorp. My pa, Albertus Louw, moes talle middae ure lank saam met my voor die uitstallings deurbring. Dis wonderlik hoe argeoloë se stories die mense en plekke van die verre verlede ontsluit en lewendig maak. Göbeklitepe, ’n neolitiese nedersetting in Turkye, sowel as die ondergrondse stad Derinkuyu, is hoog op my lys van gunsteling-terreine. Die enorme klipkerke by Lalibela in Ethiopië is ook fassinerend, en ek sal graag die die ystertydperk-nedersetting Chysauster in Brittanje wil besoek. Is daar enige staaltjies wat nie die storie gehaal het nie? Tim was besig met navorsing in Botswana, en op die betrokke kol was selfoonontvangs, wat ongewoon is in die gebied. Hy het met sy broer op…

Wat is jou vroegste herinnering van die spoorweg? Ek onthou hoe ek, seker sowat vyf jaar oud, in die voorkamer staan van ons spoorweghuisie in Estcourt in KwaZulu-Natal, waar my pa as ’n elektrisiën gewerk het. Ek leun teen die koue klipvensterbank. Ek het die netgordyn oor die agterkant van my kop getrek om beter te kan sien. Ek hou die swart stoomlokomotief dop wat goederetrokke in die grou lig voor sonop rangeer. Terwyl dit donker rook uitblaas en sissend stoom naby die voorkant van die wiele uitspuit, trek die lokomotief ’n ry trokke vorentoe en stoot hulle dan terug. In die boek deel jy jou herinneringe én bied ’n geskiedkundige blik op die land se spoornetwerk... My persoonlike ervaringe – die treine wat ek op die Johannesburg-Durban-lyn dopgehou het,…

Op die voorlaaste middag van ons vakansie besluit ek en Marissa om die S52 Red Rocks-pad te ry. Dis ’n langerige roete wat suidwes van die Shingwedzi-ruskamp af lê – met die terugkomslag kan jy al teen die Shingwedzirivier ry. Dit was so koud en winderig dat die kinders besluit het om by die kamp te bly. Net verby die afdraai na die Tshanga-uitkykpunt kom ons toe op ’n jongerige luiperd af, by wie ons stilgehou het. Na ’n rukkie besluit hy om in ’n stormwaterpyp (onder die pad) in te klim. Hy was skaars in, toe spring ’n ystervark aan die ander punt van die pyp uit! ’n Kat-en-muis-speletjie het vir byna ’n volle uur gevolg. Die luiperd was jonk en onervare terwyl die ystervark nogal ’n meneer was.…

Ek en Groenland stap al ’n lang pad saam. Ek was in 2003 hier om ’n avontuurwedloop genaamd die Arctic Team Challenge as joernalis te dek. Dit was taai: Elke werkdag het by 23 ure gaan draai om by die week lange resies se strawwe pas te hou. Ek dink steeds ek het nooit heeltemal van destyds se ys en sneeu herstel nie. Dit het my ook ’n ruk gevat om te herstel van die dopstekery saam met Anders Stenbakken, die hoof- uitvoerende beampte van Visit Greenland – ’n Deen wat om een of ander rede sommer baie van my gehou het. Dié nuutgevonde vriendskap het daartoe gelei dat ek in 2005 weer in Groenland kom kuier het. Dié keer was ek die proefkonyn vir ’n twee weke lange reis…

WEN BRIEF Waar’s die kiekies? Ons het in Maart vanjaar na die Mabuasehube-deel van die Kgalagadi-oorgrenspark gereis. Ons het saam met vriende by die Mpayathutlwapan gekamp toe ’n trop jong leeus hulle verskyning maak. Die gras was lank ná die milde reën en ons het eers gedink dié jong mannetjie speel met die stert van ’n wildebees wat hulle gevang het, maar na ’n rukkie het ons besef dis ’n wildkamera wat hom besig hou! Ons is nie seker waar hierdie kamera vandaan kom nie, maar die leeu het dit later in die pad laat val en ons kon dit van nader beskou. Ons het die SD-kaart probeer aktiveer, maar ons kon geen beelde vind nie. FRANS BREWIS, Somerset-Wes SKRYF AAN ONS EN WEN! Frans wen ’n Zartek ZA-190-waaier ter…

‘Dis sommer nonsens dat hierdie land se geskiedenis eers in 1652 ‘begin’ het,” sê Tim Forssman. En hy behoort te weet, want Tim en ’n span historici en argeoloë probeer al lank die – soos hy dit noem – “gat van 1 000 jaar” in die Suider-Afrikaanse geskiedenis vul. “Op skool is ons geleer dat handel in hierdie streek eers begin het toe die Europeërs die eerste keer om die Kaap geseil het. Maar as ons net dié stukkie van die storie glo, misken ons ’n ryk en ingewikkelde verlede wat veral in die Limpoporiviervallei afgespeel het.” Die versameling klipgereedskap, kraletjies en potskerwe op sy werktoonbank getuig hiervan. Tim, ’n medeprofessor aan die Universiteit van Mpumalanga op Mbombela, se liefde vir argeologie het al in sy tienerjare vlamgevat toe sy…

Romerige Bloody Mary-pasta Vir 4Voorbereityd 30 minuteGaarmaaktyd 20 minute Jy benodig 100 g spekrepies, gekap 2 eetlepels olyfolie 8 hoenderdyfilette, elk in 3 stukke gesny sout en peper na smaak 1 ui, gekap 2 selderystingels, fyn gekap 2 knoffelhuisies, dun gesny 1 koppie tamatiepassata 1 sopie vodka (opsioneel) ½ koppie room ’n paar druppels brandrissiesous (soos Tabasco) 1 teelepel Worcestershiresous (of na smaak) 300 g pasta (ek gebruik bucatini) 12 basilieblare, gesnipper ⅓ koppie gerasperde parmesaan Só maak jy 1 Braai die spek in die olie tot bros. Geur die filette met sout en peper en voeg dit by die spek in die pan. Braai sonder om te veel te roer totdat die hoenderhappies mooi kleur kry. 2 Voeg die ui, seldery en knoffel by en roerbraai tot sag. Veral…

Dis ’n bewolkte, reënerige oggend in KwaZulu-Natal. Ek is op Sodwanabaai, in die provinsie se verre noorde. Ek pak solank my duiktoerusting reg. Die weer lyk dalk buierig, maar my hart voel lig en opgewonde. Ek het nog net goeie dinge van hierdie plek gehoor! Met al die duikers en hulle toerusting aan boord wip die boot deur die branders en dis nie lank voordat ek uiteindelik met ’n agteroor-bollemakiesie in die see beland nie. Ek daal af na die rif en kan my oë nie glo nie – dis koraal net waar jy kyk! Goldies – glimmerende oranje vissies – fladder tussen die blare van ’n enorme groen koraal rond. Tussen van die ander korale skuil ’n magdom seediertjies – van helderkleurige naakslakke tot ’n heuningkoekbontpaling wat my uit…

Die berge hierlangs omsoom die vrugteboorde soos fluweel. ’n Vergange era se verhale draal steeds; herinneringe en geheime stoom vlak onder vermolmde akkerblare. Die geur van appels en leemgrond vul die lug, en jy bespeur ’n sweempie van die onderlangse intriges van families wat al generasies in dié groen vallei woon. Aanhangers van die skrywer Deon Meyer sal verstaan hoe hierdie toneel homself leen tot ’n sappige misdaadverhaal. Verbeel jou: Die protagonis, Bennie Griessel, hou langs Grabouw se poskantoor stil. Die motordeur swaai oop en hy laat sak sy donkerbril om die omgewing te bekyk: Die teerblad vol gate en lasplekke waaroor twee kwikkies sameswerend skarrel. Sy oë swiep oor die toneel: die geboue se rou baksteenmure, die winkels se name oral opgeplak, die wye blou lug bo. ’n Paar…

Die Swartbergpas is tussen 1883 en 1886 onder die toesig van die meesterpadbouer Thomas Bain gebou. Die pas verbind Oudtshoorn in die Klein-Karoo met Prins Albert in die Groot-Karoo. Dis ook die enigste manier om die Gamkaskloof, oftewel Die Hel, te bereik. (Jy kan die pas in enige voertuig aanpak, maar jy het ’n 4x4 nodig om in Die Hel te kom.) Hierdie uitsig is oor die pas na Oudtshoorn se kant toe. In Weg Karoo 2025 kan jy lees oor die Gamkaskloof-slenterstaproete deur die kloof en gaan op reis saam met Chris Marais en Julienne du Toit al met die R62 en saal af by van die gasteplase van Montagu af tot op De Rust. Koop jou kopie vir R145 in winkels of aanlyn by 🖰 media24shop.com. Die digitale…